Haberler

Kozmetik Ambalajlarında PPWR Dönemi: AB’nin Yeni Ambalaj Gereklilikleri ve Üreticilerin Yükümlülükleri

Avrupa Birliği’nin yeni Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü (Packaging and Packaging Waste Regulation – PPWR), kozmetik ürün ambalajlarının tasarımından etiketlenmesine, geri dönüştürülebilirliğinden teknik uygunluk belgelerine kadar birçok alanda yeni gereklilikler getiriyor. 

Regulation (EU) 2025/40, 11 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girdi ve genel olarak 12 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanmaya başladı. Düzenleme, AB pazarına sunulan ambalajların çevresel etkilerinin azaltılmasını, kaynak verimliliğinin artırılmasını ve döngüsel ekonomiye geçişin desteklenmesini amaçlıyor. 

Yeni mevzuat, kozmetik sektöründe kullanılan plastik şişeleri, kavanozları, tüpleri, karton kutuları, yeniden doldurulabilir ambalajları ve diğer ambalaj bileşenlerini yakından ilgilendiriyor. 

PPWR kapsamında kozmetik üreticilerinin yalnızca ürün güvenliliği ve ambalajın koruyucu işlevini değil; geri dönüştürülebilirlik, geri dönüştürülmüş plastik içeriği, ambalaj minimizasyonu, yeniden kullanım, çevresel iddialar ve uygunluk dokümantasyonu gibi konuları da değerlendirmesi gerekiyor. 

Ancak tüm hükümler aynı tarihte yürürlüğe girmiyor. Özellikle 2028, 2029 ve 2030 yıllarında uygulanmaya başlayacak gereklilikler, ambalaj üreticileri ve kozmetik markaları açısından aşamalı hazırlık yapılmasını gerektiriyor. 

EU PPWR Nedir ve Kozmetik Sektörünü Nasıl Etkiliyor? 

PPWR, Avrupa Birliği genelinde ambalajların ve ambalaj atıklarının çevresel etkilerini azaltmaya yönelik ortak kurallar belirleyen bir düzenlemedir. 

Önceki ambalaj mevzuatının yerini alan yeni Tüzük, AB pazarındaki ambalajların tasarım, üretim, kullanım, geri dönüşüm ve atık yönetimi süreçlerine ilişkin kapsamlı gereklilikler oluşturuyor. 

Düzenlemenin temel hedefleri arasında şunlar bulunuyor: 

  • Ambalaj atıklarının azaltılması. 
  • Ambalajların geri dönüştürülebilir şekilde tasarlanması. 
  • Plastik ambalajlarda tüketici sonrası geri dönüştürülmüş içerik kullanımının artırılması. 
  • Gereksiz ambalaj ağırlığı ve hacminin azaltılması. 
  • Yeniden kullanılabilir ve yeniden doldurulabilir ambalaj sistemlerinin desteklenmesi. 
  • Ambalajlara ilişkin etiketleme ve atık ayrıştırma bilgilerinin AB genelinde uyumlaştırılması. 
  • Ambalajlarda bulunan belirli zararlı maddelerin kontrol edilmesi. 

Kozmetik sektörü açısından PPWR, özellikle ürün formülasyonu ve kozmetik ürün güvenliliği gerekliliklerinden ayrı olarak ambalajın kendi mevzuat uygunluğunun da değerlendirilmesini gerektiriyor. 

PPWR Kapsamında Kozmetik Ambalajlarının Üreticisi Kimdir? 

PPWR kapsamında ambalaj üreticisi kavramı, yalnızca ambalajı fiziksel olarak imal eden şirketi ifade etmeyebilir. 

Ambalajları kendi adı veya ticari markası altında tasarlatan ya da ürettiren kozmetik markaları da ilgili koşullarda ambalajın yasal üreticisi olarak değerlendirilebilir. 

Bu nedenle kozmetik markasının ambalajları dışarıdan bir tedarikçiden satın alması, PPWR kapsamındaki sorumluluklarının otomatik olarak ortadan kalktığı anlamına gelmez. 

Ambalaj üreticileri ile tedarikçilerinin sorumlulukları farklılık gösterebilir. Ayrıca mikro işletmelere ilişkin belirli istisnalar bulunmaktadır. 

Kozmetik firmalarının aşağıdaki konuları netleştirmesi önem taşır: 

  • Ambalajın PPWR kapsamında yasal üreticisinin kim olduğu. 
  • Ambalaj tedarikçisinin hangi teknik belgeleri sağlayacağı. 
  • Uygunluk değerlendirmesinin kim tarafından yürütüleceği. 
  • AB Uygunluk Beyanı’nın hangi ekonomik işletmeci tarafından hazırlanacağı. 
  • İthalatçı ve distribütörlerin kontrol yükümlülükleri. 

Bu değerlendirme, özellikle özel markalı (private label) kozmetik ürünler ve AB dışından ithal edilen kozmetik ambalajları açısından önemlidir. 

Kozmetik Üreticilerini Bekleyen Temel PPWR Yükümlülükleri 

1. Ambalajlarda Bulunan Maddelerin Kontrolü 

PPWR, ambalajlarda bulunan belirli maddelerin insan sağlığı ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik hükümler içeriyor. 

Bu kapsamda özellikle kurşun, kadmiyum, cıva ve altı değerlikli krom gibi ağır metallere ilişkin kısıtlamalar dikkate alınmalıdır. 

Ayrıca endişe verici maddelerin ambalajın geri dönüşümü, yeniden kullanımı ve güvenli yönetimi üzerindeki olası etkileri de önem taşıyor. 

Kozmetik üreticileri açısından ambalaj bileşenlerinin kimyasal özellikleri, tedarikçi spesifikasyonları ve ilgili test verileri gözden geçirilmelidir. 

2. Geri Dönüştürülebilir Kozmetik Ambalajları 

PPWR kapsamında ambalajların geri dönüştürülebilir şekilde tasarlanmasına ilişkin daha ayrıntılı kriterler uygulanacak. 

2030’dan itibaren, ilgili takvime ve uygulama hükümlerine bağlı olarak ambalajların geri dönüştürülebilirlik kriterlerini karşılaması gerekecek. 

Bu değerlendirmede yalnızca ana ambalaj malzemesi değil, ambalajın bütün tasarımı önem taşıyor. 

Örneğin kozmetik ambalajlarında: 

  • Plastik şişe ve kapakların malzeme uyumu. 
  • Çok katmanlı ambalaj yapıları. 
  • Etiketler ve yapıştırıcılar. 
  • Metalize veya dekoratif yüzeyler. 
  • Pompa ve dozaj mekanizmaları. 
  • Ayrıştırılması güç ambalaj bileşenleri. 

geri dönüştürülebilirlik performansını etkileyebilir. 

Yeni düzenleme, ambalajların geri dönüştürülebilirliğinin teknik kriterlerle değerlendirilmesini ve belirli performans sınıflarına göre derecelendirilmesini öngörüyor. 

Bu nedenle yalnızca ambalaj üzerinde “geri dönüştürülebilir” ifadesinin bulunması, PPWR uygunluğunun tek başına kanıtı değildir. 

3. Plastik Ambalajlarda Geri Dönüştürülmüş İçerik 

PPWR, plastik ambalajlarda tüketici sonrası geri dönüştürülmüş plastik (Post-Consumer Recycled – PCR) kullanımına ilişkin asgari oranlar getiriyor. 

Bu yükümlülükler, ilgili uygulama düzenlemesinin tarihine bağlı olarak 1 Ocak 2030 veya daha sonraki bir tarihten itibaren uygulanacaktır. 

Kozmetik sektöründe özellikle ürünle doğrudan temas eden plastik ambalajların ayrı değerlendirilmesi gerekiyor. 

Başlıca hedef oranlar şöyledir: 

Plastik ambalaj kategorisi 2030 hedefi 2040 hedefi 
PET esaslı, temasa duyarlı ambalaj %30 %50 
PET dışı, temasa duyarlı ambalaj %10 %25 
Diğer plastik ambalajlar %35 %65 

Bu oranlar, ilgili ambalaj türü ve formatı için üretim tesisi ve yıl bazında ortalama olarak hesaplanır. Belirli istisnalar geçerlidir. 

Kozmetik ambalajlarında kullanılacak geri dönüştürülmüş plastiklerin, ambalajın işlevini ve kozmetik ürünün güvenliliğini olumsuz etkilememesi de önem taşır. 

Bu nedenle geri dönüştürülmüş malzeme seçimi, kozmetik ürün ile ambalaj arasındaki uyumluluk değerlendirmesiyle birlikte ele alınmalıdır. 

4. Ambalaj Minimizasyonu 

PPWR, ambalajların ağırlık ve hacminin ürünün korunması, hijyen, taşıma ve diğer gerekli işlevleri karşılayacak minimum seviyede tutulmasını hedefliyor. 

1 Ocak 2030’dan itibaren uygulanması öngörülen minimizasyon gereklilikleri kapsamında gereksiz ambalaj bileşenlerinin ve aşırı ambalaj kullanımının azaltılması önem kazanacak. 

Kozmetik sektöründe özellikle büyük dış kutular, gereğinden fazla dolgu malzemesi ve işlevsel olmayan ambalaj hacimleri değerlendirme konusu olabilir. 

Ancak ambalaj minimizasyonu, ürünün güvenliliğini veya korunmasını riske atacak şekilde uygulanmamalıdır. 

5. Yeniden Kullanılabilir ve Yeniden Doldurulabilir Ambalajlar 

PPWR, yeniden kullanılabilir ambalajların belirli teknik ve işlevsel koşulları karşılamasını gerektiriyor. 

Kozmetik sektöründe refill sistemleri, yeniden kullanılabilir şişeler ve tekrar doldurulabilir kaplar bu açıdan önem taşıyor. 

Bir ambalajın yalnızca pazarlama amacıyla “yeniden kullanılabilir” olarak tanımlanması yeterli değildir. 

Ambalajın tasarımı, tekrar kullanım kapasitesi ve ilgili yeniden kullanım sistemi PPWR gereklilikleri açısından değerlendirilmelidir. 

Yeniden doldurulabilir ambalajların ürün güvenliliği, hijyen ve ambalaj malzemesiyle uyumluluk koşulları da ayrıca dikkate alınmalıdır. 

12 Ağustos 2026: PPWR Uygunluk Beyanı Neden Önemli? 

PPWR’nin kozmetik sektörü açısından önemli gerekliliklerinden biri AB Uygunluk Beyanı (EU Declaration of Conformity – DoC) hazırlanmasıdır. 

Tüzüğün 15, 38 ve 39. maddeleri kapsamında, ilgili gerekliliklere uygunluğu gösterilmiş ambalaj türleri için üreticinin uygunluk değerlendirmesini gerçekleştirmesi ve AB Uygunluk Beyanı düzenlemesi öngörülüyor. 

Bu genel yükümlülükler 12 Ağustos 2026 tarihinden itibaren uygulanmaktadır. 

PPWR Uygunluk Beyanı Nedir? 

AB Uygunluk Beyanı, ambalaj üreticisinin ilgili ambalaj türünün uygulanabilir PPWR gerekliliklerine uygunluğunu kendi sorumluluğu altında beyan ettiği belgedir. 

Beyanın, Tüzüğün Ek VIII bölümünde belirtilen yapıya uygun hazırlanması gerekir. 

Uygunluk Beyanı kapsamında özellikle şu bilgiler önem taşır: 

  • Ambalajın tanımlanmasını sağlayan bilgiler. 
  • Üreticinin adı ve adresi. 
  • Ambalajın tanımı ve izlenebilirliği. 
  • Uygulanabilir AB mevzuatına ilişkin referanslar. 
  • Kullanılan standartlar ve teknik spesifikasyonlar. 
  • Beyanı düzenleyen yetkili kişiye ilişkin bilgiler. 

Uygunluk Beyanı, her bir fiziksel ambalaj birimi için ayrı bir belge hazırlanması anlamına gelmez; ilgili ambalaj türü esas alınır. 

Teknik Dokümantasyon ve Saklama Süreleri 

PPWR kapsamında uygunluk beyanının teknik belgelerle desteklenmesi gerekiyor. 

Teknik dokümantasyon ambalajın tasarımı, malzemeleri, uygulanabilir gerekliliklere uygunluğu ve ilgili test sonuçlarına ilişkin bilgileri içerebilir. 

Belge saklama süreleri ise şu şekildedir: 

  • Tek kullanımlık ambalajlar: Piyasaya arz tarihinden itibaren 5 yıl. 
  • Yeniden kullanılabilir ambalajlar: Piyasaya arz tarihinden itibaren 10 yıl. 

PPWR’nin gelecekte uygulanacak hükümleri, ilgili uygulama tarihlerine göre ayrıca değerlendirilmelidir. Uygunluk Beyanı hazırlanması, henüz yürürlüğe girmemiş tüm teknik kriterlerin bugünden karşılanmasının zorunlu olduğu anlamına gelmez. 

Kozmetik Ambalajlarında Özel Durumlar 

Temasa Duyarlı Kozmetik Ambalajları 

Kozmetik ürünlerle doğrudan temas eden ambalajlar, PPWR kapsamında özel değerlendirmeler gerektirebilir. 

Özellikle geri dönüştürülmüş plastik kullanımı söz konusu olduğunda ambalaj malzemesinin ürün formülasyonuyla uyumluluğu ve ürün güvenliliği önem taşır. 

Bu değerlendirme, PPWR gerekliliklerinin yanı sıra AB Kozmetik Ürünler Tüzüğü (EC) No 1223/2009 kapsamındaki ürün güvenliliği yükümlülüklerinden ayrı düşünülmemelidir. 

Otel ve Konaklama Sektörüne Yönelik Mini Kozmetik Ürünler 

PPWR, konaklama sektöründe kullanılan belirli tek kullanımlık ambalaj formatlarına yönelik kısıtlamalar getiriyor. 

1 Ocak 2030’dan itibaren, Ek V kapsamında yer alan belirli tek kullanımlık kozmetik, hijyen ve kişisel bakım ambalajlarının piyasaya arzı kısıtlanacak. 

Bu durum özellikle otellerde tek bir konaklama için sunulan bazı küçük şampuan, duş jeli ve benzeri ürün ambalajlarını ilgilendiriyor. 

Ancak kısıtlamanın kapsamı, ambalajın kullanım amacı ve ilgili uygulama hükümleri doğrultusunda değerlendirilmelidir. 

Çoklu Ürün ve Hediye Seti Ambalajları 

Birden fazla kozmetik ürününü bir arada sunan hediye setleri ve çoklu ürün ambalajları da PPWR açısından değerlendirilmelidir. 

Bu ürünlerde hem tekil ürünlerin ambalajları hem de ürünleri bir arada tutan ek ambalaj bileşenleri önem taşıyabilir. 

Özellikle gereksiz dış ambalaj kullanımı, geri dönüştürülebilirlik ve malzeme seçimi açısından değerlendirme yapılması önerilir. 

PPWR ile Kozmetik Ambalajlarındaki Geri Dönüşüm Sembolleri Değişiyor 

PPWR, AB genelinde ambalajların malzeme bileşimi ve atık ayrıştırma bilgilerine yönelik uyumlaştırılmış etiketleme sistemi öngörüyor. 

Uyumlaştırılmış Etiketleme Ne Zaman Başlayacak? 

Tüzüğün 12. maddesine göre malzeme bileşimini gösteren uyumlaştırılmış etiketlerin kullanılması, 12 Ağustos 2028 veya ilgili uygulama düzenlemelerinin yürürlüğe girmesinden 24 ay sonrası tarihlerinden hangisi daha geçse o tarihte zorunlu hâle gelecek. 

Bu etiketlerin temel amacı, tüketicilerin ambalaj atıklarını uygun şekilde ayrıştırmasını kolaylaştırmaktır. 

QR Kod Kullanımı Zorunlu mu? 

PPWR, belirli ambalaj kategorileri ve bilgiler için QR kodları veya diğer dijital veri taşıyıcılarını öngörüyor. 

Ancak tüm kozmetik ambalajlarında genel ve koşulsuz bir QR kod zorunluluğu bulunduğu şeklinde yorumlanmamalıdır. 

Özellikle yeniden kullanılabilir ambalajlar ve belirli dijital bilgilendirme gereklilikleri bakımından QR kodları önem taşıyabilir. 

Ulusal Geri Dönüşüm Etiketleri Ne Olacak? 

Uyumlaştırılmış AB etiketleme sistemine geçiş sürecinde, üye devletlerin mevcut ulusal gereklilikleri de dikkate alınmalıdır. 

İtalya, Fransa ve İspanya gibi ülkelerde ambalajların ayrıştırılmasına yönelik ulusal etiketleme düzenlemeleri bulunabilmektedir. 

Kozmetik markalarının, ürünlerinin sunulduğu ülkelerde geçerli gereklilikleri ve PPWR’nin aşamalı uyumlaştırma takvimini birlikte değerlendirmesi önemlidir. 

PPWR Kapsamında Çevresel İddialar Nasıl Değerlendirilecek? 

Kozmetik ambalajlarında kullanılan “geri dönüştürülebilir”, “geri dönüştürülmüş malzeme içerir” veya “yeniden kullanılabilir” gibi çevresel iddiaların ilgili yasal koşullarla uyumlu olması gerekiyor. 

Ambalajın çevresel özelliklerini anlatan ifadeler, tüketicilerde yanlış veya abartılı bir izlenim oluşturmamalıdır. 

Örneğin bir ambalajın geri dönüştürülebilir olduğu iddia ediliyorsa, bu ifadenin ilgili teknik kriterlerle desteklenmesi önemlidir. 

Ayrıca ambalajın yalnızca bir bileşeninin geri dönüştürülebilir olması, bütün ambalajın aynı niteliğe sahip olduğu anlamına gelmeyebilir. 

Bu nedenle kozmetik üreticilerinin çevresel iddiaları, teknik belgeler ve uygulanabilir AB mevzuatı çerçevesinde değerlendirmesi önerilir. 

EU PPWR Uygulama Takvimi: 2026–2030 

PPWR kapsamında öne çıkan düzenleyici tarihler aşağıdaki gibidir: 

Tarih Gereklilik 
11 Şubat 2025 PPWR yürürlüğe girdi. 
12 Ağustos 2026 Tüzüğün genel uygulaması ve ilgili uygunluk değerlendirme yükümlülükleri başladı. 
12 Ağustos 2028 veya daha sonra Malzeme bileşimine ilişkin uyumlaştırılmış etiketleme gereklilikleri uygulanacak. 
12 Şubat 2029 veya daha sonra Yeniden kullanılabilir ambalajlara ilişkin belirli etiketleme gereklilikleri uygulanacak. 
1 Ocak 2030 Ambalaj minimizasyonu, belirli ambalaj formatlarına ilişkin kısıtlamalar ve geri dönüştürülebilirlik gereklilikleri açısından önemli uygulama tarihi. 
1 Ocak 2030 veya daha sonra Plastik ambalajlarda asgari PCR içerik hedefleri uygulanacak. 

Bazı hükümlerin uygulanması, ilgili ikincil mevzuatın kabul edilmesine bağlı olduğundan firmaların güncel uygulama tarihlerini takip etmesi gerekmektedir. 

Kozmetik Üreticileri PPWR’ye Nasıl Hazırlanmalı? 

PPWR uyum süreci, yalnızca ambalaj tasarımının değiştirilmesinden ibaret değildir. 

Kozmetik markalarının mevcut ürün portföylerini, ambalaj tedarikçilerini ve teknik dokümantasyon süreçlerini birlikte değerlendirmesi önem taşıyor. 

Bu kapsamda aşağıdaki çalışmalar önerilebilir: 

  1. Ambalaj envanteri oluşturulması: Kullanılan şişe, tüp, kavanoz, kapak, kutu ve diğer ambalaj bileşenlerinin belirlenmesi. 
  1. Yasal üretici sorumluluğunun tespit edilmesi: Her ambalaj türü için PPWR kapsamındaki ekonomik işletmeci rollerinin netleştirilmesi. 
  1. Uygunluk Beyanlarının hazırlanması: İlgili ambalaj türleri için gerekli AB Uygunluk Beyanı ve teknik dokümantasyonun oluşturulması. 
  1. Malzeme ve geri dönüştürülebilirlik analizleri: Ambalaj bileşenlerinin malzeme yapısının ve geri dönüşüm performansının incelenmesi. 
  1. PCR içerik gerekliliklerinin değerlendirilmesi: Plastik ambalajların uygulanabilir geri dönüştürülmüş içerik hedefleri açısından kontrol edilmesi. 
  1. Etiketleme ve çevresel iddiaların gözden geçirilmesi: Geri dönüşüm sembolleri, malzeme bilgileri ve çevresel iddiaların değerlendirilmesi. 
  1. Ülke bazlı gerekliliklerin izlenmesi: AB üye devletlerinde geçerli ambalaj etiketleme ve üretici sorumluluğu yükümlülüklerinin takip edilmesi. 

Bu çalışmalar, firmaların mevcut yükümlülüklerini değerlendirmesine ve ilerleyen yıllarda uygulanacak PPWR hükümlerine hazırlanmasına katkıda bulunabilir. 

PPWR Kozmetik Ambalajları İçin Ne Anlama Geliyor? 

Avrupa Birliği’nin yeni Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü (EU PPWR), kozmetik sektöründe ambalaj uygunluğunu daha kapsamlı bir düzenleyici konu hâline getiriyor. 

12 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanmaya başlayan genel gereklilikler, ambalajların uygunluk değerlendirmesi, teknik dokümantasyonu ve üretici sorumlulukları açısından önem taşıyor. 

Bunun yanında geri dönüştürülebilirlik, geri dönüştürülmüş plastik içerik, ambalaj minimizasyonu ve uyumlaştırılmış etiketleme gerekliliklerinin önümüzdeki yıllarda aşamalı olarak uygulanması öngörülüyor. 

Kozmetik üreticilerinin, marka sahiplerinin ve ambalaj tedarikçilerinin hem mevcut PPWR yükümlülüklerini hem de gelecekte uygulanacak kuralları değerlendirerek ambalaj tasarım ve dokümantasyon süreçlerini gözden geçirmesi önemlidir. 

EU PPWR Uyum Sürecinde Desteğe mi İhtiyacınız Var? 

Obelis Türkiye olarak kozmetik ürün ambalajlarınızın yeni AB ambalaj mevzuatı doğrultusunda değerlendirilmesi, teknik dokümantasyon gerekliliklerinin belirlenmesi ve PPWR uyum sürecinin yönetilmesi konularında size destek olabiliriz. 

PPWR gereklilikleri hakkında detaylı bilgi almak, ürünlerinize özel uyum ihtiyaçlarını değerlendirmek ve fiyat teklifi talep etmek için web sitemizdeki iletişim bölümünden veya Instagram ve LinkedIn hesaplarımız üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.