Fransa’nın kozmetik ürünlerde per- ve polifloroalkil maddelerin (PFAS) kullanımına yönelik yasağı yürürlüğe girmiştir. 1 Ocak 2026 itibarıyla, PFAS’a alternatif içermeyen her türlü ürünün — kozmetikler dâhil — üretimi, ithalatı ve satışı ülkede yasaklanmıştır.
Ancak Fransa tarafından, 30 Aralık 2025 tarihinde yapılan açıklamada, 1 Ocak’tan önce üretilmiş ve PFAS içeren ürünlerin en fazla on iki ay boyunca piyasaya arz edilmeye veya ihraç edilmeye devam edebileceği duyurulmuştur.
Ülke tarafından, söz konusu yasağın Şubat 2025’te kabul edildiği belirtilmiştir. Fransa, Danimarka’nın ardından PFAS’ı kısıtlayan kapsamlı ulusal düzenlemeleri hayata geçiren ikinci Avrupa ülkesi olmuştur.
Avrupa Birliği tarafından, PFAS’ın tüketici ürünlerinde kullanımını yasaklama olasılığı dile getirilmiş olsa da, henüz bu yönde bir düzenleme veya uygulama söz konusu değildir.
PFAS’ın varlığı düzenlemeleri zorunlu kılıyor
PFAS, kozmetik ürünlerde cildi ve saçı pürüzsüzleştirmek ya da ürünün kıvamını, dokusunu ve tutarlılığını etkilemek amacıyla kullanılmaktadır. Ancak tüketiciler ve düzenleyici kurumlar tarafından, bu maddelerin insan sağlığı ve gezegen üzerindeki güvenliği konusunda giderek artan endişeler dile getirilmektedir.
PFAS, çevrede parçalanmalarının çok uzun sürmesi nedeniyle “kalıcı kimyasallar” olarak adlandırılmaktadır. Bu maddeler toprağa ve yeraltı sularına karışarak gıda zincirini ve içme suyu sistemlerini kirletmiş durumdadır.
Bu kimyasallar insanların kanında ve beyinlerinde tespit edilmiştir. PFAS, kolesterol artışı, karaciğer hasarı, tiroit hastalıkları ve bağışıklık sisteminin baskılanması dâhil olmak üzere çeşitli sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmektedir. Bazı çalışmalar tarafından, PFAS ile böbrek ve testis kanserleri arasında bağlantı olabileceği; ayrıca düşük doğum ağırlığı ve gebeliğe bağlı hipertansiyon gibi gelişimsel ve üreme sorunlarıyla ilişkili olabileceği gösterilmiştir.
PFAS’ın çevrede kalıcılığına ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dair artan veriler karşısında, dünya genelindeki düzenleyici kurumlar tarafından tüketicileri bu kimyasallardan korumak amacıyla harekete geçildiği belirtilmektedir. Bu adımlar arasında kozmetik ürünlerdeki yasaklar da yer almaktadır.
Binlerce PFAS türü bulunmaktadır ve bunlardan bazıları 2019’dan bu yana Kalıcı Organik Kirleticilere İlişkin Stockholm Sözleşmesi kapsamında yasaklanmıştır. Ancak Çin ve ABD, sözleşmeye taraf olan 150’den fazla ülke arasında yer almamaktadır.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından kısa süre önce Kongre tarafından talep edilen rapor yayımlanmış, ancak kozmetik ürünlerdeki PFAS’ın güvenliğine ilişkin kesin bir değerlendirmeye ulaşılamamıştır. Kurum tarafından veri eksiklikleri nedeniyle “önemli belirsizlikler” bulunduğu belirtilmiştir.
Buna karşın, federal düzeyde bir düzenleme yapılmaması nedeniyle Kaliforniya, Washington ve Maine gibi eyaletler tarafından, kişisel bakım ürünlerinde PFAS yasaklanmıştır.